بایگانی

فمینیسم و عدالت

فمینیسم و عدالت
11 آبان 1392
نانسی فریرز، فیلسوف سیاسی آمریکایی و از چهره‌های برجسته و بحث‌انگیز فمینیسم معاصر، در مقاله‌ای منتشر شده در “گاردین” گفته است: «به‌عنوان فمینیست، همیشه می‌پنداشتم با جنگیدن برای رهایی زنان، دنیای بهتری می‌سازم؛ دنیایی تساوی‌گراتر، منصف‌تر، آزادتر. به‌تازگی از این بابت نگران شده‌ام که ایده‌های پیشگام فمینیست‌ها چرا در خدمت اهدافی کاملاً متفاوت قرار گرفته‌اند. به‌ویژه از این بابت نگرانم که نقد ما بر سکسیسم حالا توجیه‌گر و مدافع شکل‌های تازه‌ نابرابری و استثمار شده است.
دو معنا درباره عدالت در جنبش زنان شکل می‌گیرد: معنایی لیبرالی و معنایی که از دل جنبش کارگری و سوسیالیستی برمی‌خیزد. این دو در تقابل با یکدیگر نبودند، یکی بر برابری حقوقی بر اساس جنسیت تأکید داشت و دیگری، یعنی جناح چپ، بر عدالت اجتماعی.
“زمانه” با انتشار مقاله اخیر نانسی فریزردعوت به بحث در مورد نقد او به جریان فمینیستی کرد. گفت‌وگوی زیر با محمدرضا نیکفر، نویسنده و پژوهشگر، در همین زمینه صورت گرفته است. مضمون اصلی این گفت‌وگو آشنایی بیشتر با دیدگاه‌های نانسی فریزر است.

علیه وضع موجود

۱۴ آبان ۱۳۹۵
■ محمد حیدری:  نسبت حقوق بشر و دموکراسی چیست؟ کدامیک بر دیگری اولویت دارد؟
محمدرضا نیکفر: بستگی دارد که منظور از اولویت چه باشد، اولویت منطقی، یا اولویت تاریخی، و پیش از هر چیز باید روشن کنیم که ما حقوق بشر و دموکراسی را هنگام طرح این پرسش به عنوان مفهوم (concept) در نظر می‌گیریم یا به عنوان دالی بر یک مدلول عینی. حق اساسی بشری و دموکراسی به عنوان مفهوم تاریخ خود را دارند که همان تاریخی نیست که به صورت نمود در رخدادهای عینی مطرح است. رابطه این دو تاریخ علت و معلولی نیست، یعنی این گونه نیست که مفهوم واقعیتی را دگرگون کرده و آن را مطابق با خود درآورده، و نیز این گونه نیست که مفهوم ناشی از انتزاع باشد، انتزاع روندها و کیفیت‌هایی در واقعیت و فشرده کردن آن در ایده‌ها.

روشنفکر آپاراتچی سیاست نیست

مصاحبه با روزنامه هم‌میهن 2007
مریم شبانی: محمدرضا نیكفر خیلی آسان درخواست مصاحبه با هم‌میهن را می‌پذیرد اما به صورت گفت‌وگویی مكتوب. پس گوشی تلفن را می‌گذارم و سوالات را می‌فرستم و زودتر از موعد پاسخ‌ها را در ایمیل خود می‌یابم.
بار دیگر ارسال چند سوال و پاسخگویی او، گفت‌وگوی هم‌میهن با محمدرضا نیكفر را رقم می‌زند. نیكفر در آلمان ساكن است، اما آخرین اثر مكتوب از این پژوهشگر در فصلنامه مدرسه و ذیل عنوان «پروتستانتیسم» منتشر شده است.
نیكفر دكترای فلسفه دارد و این روزها پژوهشی درباره «اقتصاد سیاسی و دین» را به سامان می‌رساند. زاویه دید نیكفر به تعامل میان روشنفكران و سیاست، جالب است و منحصربه‌فرد. اما جالب و خواندنی‌تر می‌شود وقتی تعاریف و توضیحاتش را در ظرف ایران می‌ریزد. او در این تعامل دلش تنها با روشنفكران است.

درباره سکولاریسم

مهدی خلجی: در گفت‌وگویی که آغاز می‌کنیم، غرض توضیح ساده‌ی مفهوم سکولاریسم، شکل یا اشکال آن در جامعه‌ی کنونی ایران و سپس مشروعیت و وجاهت و برتری آن نسبت به بدیل‌اش، حکومت دینی یا جمهوری اسلامی است. امر سکولار در برابر امر دینی است. در جامعه‌ای مانند ایران که هنوز تجدد سیاسی یا سیاست به معنای مدرن را تجربه نکرده است، دین‌داران حتا از واژه‌ی سکولاریسم می‌هراسند. 

ارتباط

درصورت تمایل میتوانید از طریق ایمیل بامن در تماس باشید


تماس

شبکه های اجتماعی

© حقوق مادی و معنوی این وبسایت برای محمد رضا نیکفر محفوظ است.

Search